Til o'rganishda plato
Boshida tez o'sish, keyin o'rta darajada qotib qolish. Nega bu aynan tilda kuchli seziladi va undan qanday chiqiladi.
Muallif: ilm.im jamoasi
Mundarija
Birinchi yilda o'sish aniq ko'rinadi: kecha bilmagan narsangizni bugun bilasiz.
Keyin ma'lum darajaga yetiladi — kundalik gaplarni tushunasiz, o'zingizni tushuntira olasiz, film mazmunini ilg'aysiz.
Va shundan keyin o'sish ko'rinmay qoladi. Oylar o'tadi, daraja o'sha turgandek tuyuladi.
Bu o'rta daraja platosi va u deyarli hamma til o'rganuvchida bo'ladi.
Nega boshida tez, keyin sekin
Sabab arifmetik.
Boshida har yangi so'z katta ulush qo'shadi: 100 ta so'zdan 200 taga chiqish tushunishni ikki barobar oshiradi.
O'rta darajada esa siz allaqachon ko'p narsani bilasiz. Yana 100 ta so'z qo'shilishi umumiy manzarani deyarli o'zgartirmaydi.
Ikkinchi sabab: boshida eng ko'p ishlatiladigan narsalar o'rganiladi. O'rta darajada esa kamroq uchraydigan narsalar qoladi — ular kamroq foyda beradi va sekinroq mustahkamlanadi.
Ya'ni plato — to'xtash emas, o'sishning ko'rinmay qolishi.
Umumiy plato holati haqida: natija ko'rinmayotganda.
Nega aynan tilda kuchli seziladi
Tilda plato boshqa fanlardagidan uzunroq tuyuladi va buning aniq sababi bor.
"Yetarli" daraja qulay. Kundalik muloqot uchun o'rta daraja yetadi. Ehtiyoj yo'qolgach, o'sish uchun bosim ham yo'qoladi.
Qulay zonada qolish oson. Siz bilgan mavzularda, bilgan so'zlaringiz bilan gapiraverasiz — va bu mashq emas, takrorlash.
O'lchov yo'q. Imtihon topshirmayotgan odam o'z darajasini o'lchamaydi, shuning uchun o'zgarish ham ko'rinmaydi.
Birinchi ish: o'lchang
Plato haqiqatanmi yoki ko'rinishdami — buni tekshirish kerak.
Eski ishingizni toping. Olti oy oldin yozgan matn yoki ovoz yozuvi. Bugungisi bilan solishtiring.
Ko'p holatda farq bor — u shunchaki kundalik ishda sezilmagan: kichik g'alabalarni sanash.
Qiyinroq material bilan sinang. Oldin tushunmagan podkast yoki kitobni qayta oching. Endi qanday?
Agar haqiqatan o'zgarish bo'lmasa — quyidagi sabablarni ko'ring.
To'rt sabab va ularning davosi
1. Qulay zonada qolish
Eng keng tarqalgan sabab.
Siz bilgan so'zlaringiz bilan, bilgan mavzularingizda ishlaysiz. Bu yoqimli, lekin u yangi narsa qo'shmaydi.
Davo: darajani ataylab oshiring.
- Oson kitobdan qiyinroq kitobga — kitob darajasini tanlash.
- Til o'rganuvchilar uchun podkastdan haqiqiy suhbat podkastiga.
- Notanish mavzularda gapirishga o'tish.
Yangi daraja noqulay bo'ladi — bu belgi, nuqson emas: foydali qiyinchilik.
2. Faqat passiv ishlash
Tinglash va o'qish oson va yoqimli. Gapirish va yozish qiyin.
Natijada ko'pchilik passiv ko'nikmalarni o'stiradi va faol ko'nikmalar joyida qoladi.
Davo: har hafta ishlab chiqarish bo'lsin — yozilgan matn yoki gapirilgan nutq. Kuniga besh jumla ham yetadi: ingliz tilida kundalik, o'rgangan narsani ishlatish.
3. Qaytma aloqa yo'q
Bu o'rta darajada ayniqsa muhim.
Xatolaringizni hech kim ko'rsatmasa, ular mustahkamlanadi: siz bir xil xatoni yillar davomida takrorlaysiz va u odatga aylanadi.
Davo: ishingizni tekshirtiring. Repetitor, do'st yoki hech bo'lmaganda o'z yozuvingizni tinglash.
O'z xatolaringizni turkumlang — odatda ular bir necha qoidada to'planadi: xatolardan o'rganish.
4. Maqsad yo'qolgan
Boshida maqsad aniq edi. O'rta darajaga yetgach, u bajarilgandek tuyuladi.
Davo: yangi, aniq maqsad qo'ying. "Yaxshiroq bilish" emas — o'lchanadigan narsa: imtihon balli, ma'lum kitobni o'qish, ma'lum mavzuda 10 daqiqa gapira olish.
Batafsil: maqsadni to'g'ri qo'yish, nega o'qiyapman.
Platodan chiqish: amaliy reja
Ikki oylik tartib.
1. Bitta ko'nikmani tanlang. Hammasini birdan oshirishga urinish natija bermaydi. Qaysi biri eng zaif — gapirishmi, yozishmi, tinglashmi?
2. Darajani bir qadam oshiring. Joriy materialdan biroz qiyinroq.
3. Har hafta ishlab chiqaring. Yozilgan matn yoki yozib olingan nutq.
4. Tekshirtiring va xatolarni turkumlang.
5. Ikki oydan keyin o'lchang. Boshidagi va oxiridagi ishni solishtiring.
Bir vaqtda bitta ko'nikma — bu sekin ko'rinadi, lekin u aslida tezroq, chunki e'tibor tarqalmaydi.
Nima yordam bermaydi
Yangi ilova yoki kurs qidirish. Vosita almashtirish darajani oshirmaydi — qo'shimcha manbani qachon ochish kerak.
Ko'proq vaqt, o'sha usul bilan. Plato hajm muammosi emas, yo'nalish muammosi.
Noldan boshlash. Asosiy darslikni qaytadan o'qish — bu allaqachon bilgan narsani takrorlash.
Nima kutish kerak
Plato haftalar yoki oylar davom etadi va uni butunlay yo'qotib bo'lmaydi.
Lekin bir narsa aniq: bu davrda ham ish yig'ilyapti — ko'rinmaydi, lekin yig'ilyapti. O'sish odatda birdan, pog'ona bilan ko'rinadi.
Shuning uchun bu davrda natijani emas, jarayonni o'lchang: nechta matn yozildi, nechta soat tinglandi, nechta kun uzilmadi.
Qisqa xulosa
- Boshida har yangi narsa katta ulush qo'shadi; o'rta darajada qo'shmaydi.
- Avval o'lchang: eski ishingiz bilan solishtiring — o'sish ko'pincha bor.
- To'rt sabab: qulay zona, faqat passiv ishlash, qaytma aloqa yo'qligi, maqsadning yo'qolishi.
- Bitta ko'nikmani tanlab, darajani bir qadam oshiring.
- Bu davrda natijani emas, jarayonni o'lchang.
Shunga o'xshash
Film va serial bilan o'rganish
Subtitr bilan ko'rish foydalimi va qaysi tilda. Tomosha qilishni haqiqiy mashqqa aylantirish tartibi.
Grammatikani qanday o'rganish
Qoidalarni yodlash bilan gapirish orasida katta farq bor. Grammatikani ishlatiladigan holga keltirish tartibi.
Ingliz tilida o'ylashga o'tish
Ichda tarjima qilib gapirish sekin va charchatadi. Tarjimasiz gapirishga o'tishning bosqichma-bosqich yo'li.